مقدمه
هیچ آزمایش واحدی وجود ندارد که بتواند تشخیص دهد شما به یک بیماری روانی مبتلا هستید یا 100٪ از نظر روانی سالم هستید. بهتر است تشخیص بیماری روانی توسط یک متخصص پزشکی یا بهداشت روان انجام شود تا ارزیابی کاملی در مورد علائم بیماری انجام دهد. البته تست بیماری روانی نیز برای درک بهتر علائم وجود دارد.
دلایل نشان دهنده بیماری
تعدادی از دلایل وجود دارد که نشان میدهد ممکن است شما نیاز به تست بیماری روانی یا غربالگری برای وضعیت بهداشت روان خود دارید. برخی از این دلایل عبارتند از:
- پرهیز از موقعیتهای اجتماعی یا فعالیتهای عادی
- تغییر در خلق و خو یا تغییرات خلق و خوی چشمگیر
- احساس اضطراب، نگرانی یا ترس
- احساس بی ارزشی، تحریک پذیری، عصبانیت، ناامیدی
- کمبود انرژی یا خستگی
- روحیه کم یا احساس غم و اندوه
- مشکل در تمرکز فکر یا گیجی
- مشکل کنار آمدن با استرس روزانه
- افکار خودآزاری یا خودکشی یکی از جدی ترین نشانههای یک بیماری بهداشت روانی است.
تشخیص
اگر نگران بهداشت روان خود هستید، اولین قدم این است که برای ارزیابی علائم خود با یک پزشک صحبت کنید. این ارزیابی اغلب شامل مواردی مانند معاینه فیزیکی، تستهای آزمایشگاهی، پرسشنامه، تست بیماری روانی و مصاحبه میشود.
معاینات فیزیکی و تستهای آزمایشگاهی
در بیشتر موارد، ابتدا پزشک مراقبتهای اولیه (پزشک عمومی) مشکلات جسمی شما را بررسی میکند. برخی از مشکلات جسمی علائمی مانند مشکلات روانی را ایجاد میکنند. بنابراین ممکن است انجام آزمایشات آزمایشگاهی یا معاینه کل بدن لازم باشد. به عنوان مثال کم کاری تیروئید ممکن است علائمی مانند علائم افسردگی داشته باشد. در این حالت، درمان بیماری تیروئید ممکن است به شخص کمک کند تا از نظر احساسی، حس بهتری داشته باشد.

سوابق پزشکی
همچنین ممکن است پزشک در مورد سوابق پزشکی شما سوالاتی بپرسد. این سوالات شامل بخشهای مختلفی از زندگیتان از جمله تاهل، روابط خانوادگی، شغلی و منبع استرسزا شما میشود.
غربالگری سلامت روان
پزشک شما همچنین ممکن است سلامت روان شما را ارزیابی کنند. برای ارزیابی از شما سوالاتی در مورد احساسات، رفتارها و افکارتان میپرسند. از شما خواسته میشود علائمی را که تجربه کردهاید، از جمله زمان بروز این علائم، تعداد دفعات ابتلا به آنها و میزان تأثیر آنها بر زندگیتان را شرح دهید. به عنوان بخشی از این غربالگری، ممکن است از شما خواسته شود که پرسشنامههای مختلف غربالگری را پر کنید.
مراحل بعدی
پس از رد مشکلات بهداشت جسمی، پزشک مراقبتهای اولیه ممکن است بیماری شما را ناشی از روان تشخیص دهد. پزشک علائمتان را بررسی میکند تا متوجه شود شما چه بیماری روانی دارید. در بررسیهای اولیه علائم بیماریهای مانند اختلال افسردگی اساسی و اختلال اظطراب عمومی ارزیابی میشود. بعضی اوقات، آنها برای درمان بیماریهای روانی دارو تجویز می کنند. با این حال، اغلب اوقات، پزشکان مراقبتهای اولیه بیماران مشکوک به بیماری روانی را به یک متخصص بهداشت روان ارجاع میدهند.
پزشکان عمومی ممکن است به بیمار توصیه کنند برای مدیریت دارو به روانپزشک مراجعه کنند یا برای گفتگو درمانی به روانشناس مراجعه نمایند. قبل از شروع درمان، یک متخصص بهداشت روان برای تشخیص دقیق بیماری، با فرد بیمار مصاحبه میکند. سوالات اغلب بر روی علائم، سابقه علائم و مشکلات در عملکرد متمرکز هستند. با اعضای خانواده نیز ممکن است صحبت کنند. این امر به ویژه در مواردی که کودک بیماری روانی دارد یا فرد بینش ضعیفی دارد بیشتر رخ میدهد.
متخصصان بهداشت روان نیز بیماران خود را در مطب ویزیت میکنند. برخی علائم مانند کمبود انرژی یا بیش فعالی ممکن است در مصاحبه مشهود باشد. یک متخصص بهداشت روان از راهنمای تشخیص و آماری DSM-5 برای تشخیص استفاده میکند. DSM-5 معیارهای هر بیماری روانی را مشخص مینمائید.
تست های روانشناختی
ممکن است گاهی اوقات لازم باشد آزمایش روانشناختی انجام دهید. آزمونهای روانشناختی ابزار ارزیابی است که توسط روانشناسان مورد استفاده قرار میگیرد. انواع مختلفی از آزمایشهای روانشناختی و تست بیماری روانی وجود دارد که میتوان برای تشخیص استفاده کرد. برخی از این تستها به شرح زیر هستند:
- پرسشنامه افسردگی بک BDI
- مقیاس تجارب تجزیه
- پرسشنامه غربالگری طیف دو قطبی گلدبرگ
- مقیاس اضطراب همیلتون HAM-A
- آزمون اسکیزوفرنی و اندیکاتور روان پریشی اولیه STEP
- مقیاس وسواسی اجباری ییل-براون
دلایل مختلفی وجود دارد برای اینکه بیمار تحت آزمایش روانشناسی قرار گیرد. گاهی اوقات برای اینکه روانشناس بتواند به تشخیص دقیق برسد نیاز است که آزمایش انجام شود.گاهی اوقات این تستها برای تشخیص ضریب هوشی یا هر گونه اختلال یادگیری مورد استفاده قرار میگیرد. آزمایشهای روانشناختی همچنین برای آسیبهای مغزی و زوال عقل مورد استفاده قرار میگیرند.
آزمایشهای روانشناختی ممکن است از طریق رایانه انجام شود، یا ممکن است به صورت شفاهی پرسیده شود یا به صورت کتبی باشد. آزمایشهای روانشناختی ممکن است شامل یک سری سواالات باشد که در آن از فرد خواسته میشود تا اطلاعاتی را در مورد اینکه هر چند وقت یک بار علائم خاصی را تجربه می کنند ارائه دهد. یا ممکن است از آنها خواسته شود عباراتی را انتخاب کنند که نحوه تفکر، احساس و رفتار آنها را به بهترین شکل توصیف کند.

تستهای غربالگری
از تستهای غربالگری سلامت روان میتوان برای یافتن علائم برخی از شایعترین اختلالات روانی از جمله موارد زیر استفاده کرد:
- اضطراب
- اختلال کمبود توجه یا بیش فعال ADHD
- اختلال دوقطبی
- افسردگی
- اختلالات اشتها
- اختلال استرس پس از سانحه PTSD
- روانگسیختگی
- اختلال مصرف مواد یا الکل
با استفاده از تستهای غربالگری بیماری روانی را تشخیص داد اما اگر نشانهها را داشته باشید برای ارزیابی بیشتر به روانپزشک ارجاع داده میشوید. برخی از پزشکان تستهای غربالگری را سالیانه انجام میدهند تا علائمی که نشان میدهد شخصی ممکن است دچار بیماریهای روانی شایع مانند اضطراب یا افسردگی شده است را زودتر تشخیص دهند. نمونه سوالاتی که ممکن است در یک تست بیماری روانی مشاهده کنید عبارتند از:
- آیا بعد از اینکه خواب کافی داشتید احساس خستگی یا بی حالی میکنید؟
- آیا بیشتر اوقات احساس ناراحتی، تحریک پذیری یا اضطراب میکنید؟
- آیا خوابیدن یا در خواب ماندن برای شما دشوار است؟
- آیا چیزهای که قبلا برایتان لذت بخش بود دیگر لذتی ندارد؟
- آیا برای کنترل احساسات خود از مواد مخدر یا الکل استفاده میکنید؟
- آیا کنترل احساس خشم یا تحریکتان دشوار است؟
- آیا تا به حال فکر آسیب زدن به خود یا دیگران را داشتهاید؟
یک تست غربالگری ممکن است به صورت یک پرسشنامه ساده باشد یا اینکه سوالات توسط یک پزشک یا پرستار به صورت شفاهی از شما پرسیده شود. آزمایشات غربالگری همچنین ممکن است توسط پزشکان و سایر متخصصان بهداشت روان برای تعیین نیاز به ارزیابی بیشتر در مورد یک مسئله بالقوه مصرف مواد استفاده شود. چند سوال ساده می تواند تعیین کند که آیا کسی مثلاً مشروبات الکلی مشروب خورده است یا خیر.
استفاده از تست غربالگری در خانه
همچنین تستهای غربالگری به صورت آنلاین وجود دارد که عموم مردم به آن دسترسی دارند وب سایتهای وجود دارند که در آنها ابزارهای غربالگری ارائه میشود که میتواند در تعیین اینکه آیا شما باید در مورد افسردگی، اضطراب، اختلال دو قطبی، روان پریشی، اختلالات خوردن، PTSD و اعتیاد با پزشک صحبت کنید، کمکتان میکند. همچنین یک ابزار غربالگری برای کودکان وجود دارد. به عنوان والدین می توانید یک پرسشنامه را پر کنید و همچنین از فرزند خود بخواهید پرسشنامه دیگری را پر کند. تکمیل ابزار غربالگری فقط چند دقیقه طول می کشد و شما نتایج فوری خواهید گرفت.
به عنوان مثال، ممکن است به شما توصیه شود یک آزمایش غربالگری دیگر انجام دهی ، زیرا شرایطی مانند اضطراب و افسردگی اغلب همراه هم می دهند. ابزار غربالگری ممکن است به شما پیشنهاد دهد که باید نتایج را به پزشک خود نشان دهید تا در مورد اینکه آیا ممکن است به یک بیماری روانی مبتلا باشید، صحبت کنید.
کمک گرفتن
اگر شک دارید که شما یا یکی از عزیزانتان بیماری روانی دارید، با یک پزشک صحبت کنید. یا برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد علائم خود، یک آزمایش غربالگری آنلاین انجام دهید. بیماریهای روانی قابل درمان هستند و مداخلات زودهنگام میتوانند به یا عزیزانتان در مدیریت بهتر علائم کمک کنند. مهم است که به یاد داشته باشید که نتیجه یک تست غربالگری آنلاین جایگزین ارزیابی توسط پزشک شما نیست. اگر اختلال روانی دارید، تهیه درمان مناسب مهم است.